حديث و ناقلان تاريخ ميباشند و كتب رجال و شرح حال بزرگان فضائل بسيار آنها را متضمّن است و دانشمندان يكى پس از ديگرى مراتب درايت و شخصيّت آنها را ستوده‌اند ، و بالاخره نميدانيم مقصود اين مرد و مشار اليه او ( جز به اين اسناد ناشناس . . . ) كيست و چيست ؟ زيرا رواياتى كه در اين زمينه ذكر شد منتهى گشته بحذيفة بن يمان صحابى بزرگوار ( شرح حال او در ج 1 ص 60 گذشت ) و سفيان بن عيينه كه پيشوائى او در علم و حديث و تفسير و مورد اعتماد بودن او در روايت معروف است ( شرح حال او در ج 1 ص 139 گذشت ) اين از نظر شخصيّت ( كه بر خلاف تصور و ادعاى ابن تيميّه در نهايت شهرت و معروفيت و موصوف به ثقه و امانت مىباشد ) . و اما از لحاظ اسناد به اين دو نفر نيز ، حفاظ و محدّثين و مفسّرين و اهل تحقيق اين اسناد را شناخته و در خور ذكر و اعتماد دانسته و بدون ترديد و انكارى ، آيه اى از قرآن كريم و ذكر حكيم را بدين اسناد تفسير نموده‌اند ، و اينان از كسانى نيستند كه با اسنادهاى كم ارج و روايات پست و سست قرآن را تفسير كنند ، بلى سابقه امر چنين است و روش اهل دانش چنين بوده ولى ، ابن تيميّه سند را منكر و ناشناس پنداشته و در متن آن نيز بمناقشه پرداخته ! ! زيرا هيچ چيز از اين قبيل با روش ناهموار او تطبيق نمىنمايد ! ! وجه ششم - ( از اشكالات ابن تيميّه ) : از اين حيث چنين بدست ميآيد كه : حارث نامبرده بسبب اعتراف بمبادى پنجگانه اسلام خود مسلم بوده و بالضرورة احدى از مسلمين در عهد پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله اكرم به عذاب مبتلا نشده است . جواب - اين حديث همانطور كه اسلام نامبرده را ثابت مىكند ردّه و خروج او را از اسلام نيز در بر دارد بدليل ردّ فرمودهء پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله و شك و ترديد او در آنچه آنحضرت از طرف خداى تعالى خبر داده ، بنابر اين عذاب در هنگام اسلام داشتن بر او نازل نشده بلكه بعد از كفر و ارتداد عذاب بر او رسيده همانطور كه در صفحه 136 گذشت نامبرده پس از شنيدن حديث ، در نبوت پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله شك